على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1485
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
درزه ( darze ) ا . پ . توده و پشتهء علف و خار و خاشاك . و درز و چاك دوخته شدهء جامه . و دختر كم سال . درزى ( darzi ) ا . پ . خياط و كسى كه خياطى مىكند و جامه مىدوزد . درزى ( dorzi ) ص . ع . منسوب بطايفهء دروز كه از اهالى شامات بودهاند . درزير ( dar - zir ) و ( dar - zeyr ) م ف . پ . تحت و پائين و زير و فرو و نشيب . درزيگرى ( darzi - gari ) ا . پ . شغل خياط و خياطى و دوخت . و درزيگرى كردن : دوختن و خياطى كردن . درژه ( darje ) ا . پ . توده و پشتهء علف و خار و خاشاك . درس ( dars ) ا . ع . راه پنهانى . و آثار جرب در شتر . و دم شتر . ج : ادراس . و سبق . ج : دروس . درس ( dars ) م . ع . درست المراة درسا و دروسا ( از باب نصر ) : حايض گرديد آن زن . و درس الرسم دروسا : ناپديد شد آن رسم . و درسته الريح : ناپديد كرد آن را باد ( لازم و متعدى ) . و درس الكتاب درسا و دراسة ( از باب ضرب و نصر ) : سبق گفت و درس گفت آن كتاب را . و درس الجارية : جماع كرد با آن كنيزك . و درس الحنطة درسا و دراسا : كوفت خرمن گندم را . و درس البعير : سخت گرگين شد شتر و قطران ماليده شد . و درس الثوب : كهنه گرديد جامه . و درسه : كهنه كرد او را ( لازم و متعدى است ) . و بعير لم يدرس ( مجهولا ) : اى لم يركب . درس ( dars ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سبق و چيزى كه معلم بشاگرد مىآموزاند خواه از روى كتاب باشد و يا از خارج . و تحصيل . و پند . و درس خواندن : سبق خواندن و در نزد معلم دانش و علم آموختن . و درس گفتن : تعليم كردن و پند دادن و بشاگرد علم و دانش آموختن . درس ( ders ) ا . ع . دم شتر . و جامهء كهنه . ج : ادراس و درسان . درساختن ( dar - s xtan ) ف م . پ . متحد گشتن و پيمان بستن . و ربط دادن و با يكديگر پيوند كردن و راضى شدن و خشنود گشتن . درسار ( dars r ) و درساره ( dars re ) ا . پ . ديوارى كه در پيش در خانه و قلعه و يا محوطهء ديگر مىكشند تا در نمودار نباشد . و پردهاى كه در پيش در خانه مىآويزند . و درگاه . درسان ( ders n ) ع . ج . درس . درسپردن ( dar - sepordan ) ف م . پ . سپردن و تفويض كردن و تسليم كردن . در سپوختن ( dar - sepuxtan ) ف م . پ . سپوختن و بعنف دراندرون كردن . درسة ( dorsat ) ا . ع . رياضت و مشق . درست ( dorost ) ا و ص . پ . كامل و تمام و به كلى . و صحيح و بىعيب ضد شكسته . و بىغلط و سالم . و امين . و راست و مستقيم و برابر و استوار و برقرار و قايم . و بدقت . و صحت و تندرستى ضد بيمارى . و درهم و دينار و زر مسكوك تمام عيار . و طلا و نقره . و درست شدن : مرمت شدن و بهتر شدن و اصلاح شدن . و درست كردن : ساختن و مرمت كردن . و ترتيب دادن . و بند كردن و جلو گرفتن . و صاف كردن . درستاران ( darast r n ) و درستان ( darast n ) ا . پ . شاگردانه و وجهى كه علاوه بر اجرت استاد بشاگرد دهند . درست پيمان ( dorost - paym n ) ص . پ . كسى كه از عهد و پيمان خود نگاهدارى مىكند . درست تن ( dorost - tan ) ص . پ . كسى كه صحيح و سالم و بدون بيمارى باشد . درست خوان ( dorost - x n ) ص . پ . كسى كه قرائتش صحيح و بىغلط باشد . درست دينار ( dorost - din r ) ا . پ . زر تمام عيار . درست عيار ( dorost - ay r ) ص . پ . زر كامل العيار كه وزن آن درست و صحيح باشد . درست قول ( dorost - qavl ) ص . پ . كسى كه بر گفتار وى بتوان اعتماد نمود و مردم صادق . درست كار ( dorost - k r ) و درست كردار ( dorost - kerd r ) ص . پ . امين و استوار كار . درست گمان ( dorost - gom n ) ص . پ . داراى حسن ظن و عقيدهء راسخ و ثابت . درست گو ( dorost - gu ) و ( dorost - gov ) ص . پ . صادق القول و راستگو ضد دروغگو . درستگى ( dorostagi ) ا . پ . صحت و راستى و حقيقت . و تندرستى . درسته ( daraste ) ا . پ . عفو و آمرزش و بخشش گناه و جرم . درسته ( doroste ) ص . پ . هر چيز درست و يا شكسته . درستى ( dorosti ) ا . پ . راستى . و تمامى . و صحت . و حقيقت و شايستگى و لياقت . و انتظام و ترتيب . و اصلاح . و هيبت و سنگينى . و وقار . و بدرستى : يعنى براستى و از روى حقيقت و بطور تحقيق . درستى ( dor - sati - ) و ( dor - seti ) ا . پ . دختر انوشيروان .